De zondes van representativiteit

Hoewel het vaak voorkomt, is een voorspelling op basis van representativiteit statistisch niet optimaal. Michael Lewis’ bestseller Moneyball is een verhaal over de inefficiëntie van deze manier van voorspellen. Talentscouts in honkbal voorspellen het succes flexplek huren amsterdam van jonge spelers deels aan de hand van hun lichaamsbouw en algehele indruk. De hoofdpersoon in Lewis’ boek is Billy Beane, de coach van de Oakland A’s die het impopulaire besluit nam de adviezen van zijn scouts te negeren en uitsluitend te kijken naar prestaties uit het verleden. De spelers die door het team werden aangetrokken, waren goedkoop omdat andere teams hen vanwege een slechte algehele indruk hadden verworpen. Het team haalde al flexplek huren haarlem spoedig uitstekende resultaten, tegen zeer geringe investeringen.
Kansen inschatten op basis van representativiteit biedt diverse voordelen: de intuïtieve indrukken die er het resultaat van zijn, zijn vaak (meestal, zelfs) accurater dan willekeurige kansinschattingen. • In de meeste gevallen zijn mensen die zich vriendelijk gedragen, ook echt vriendelijk. • Een atleet die zeer lang en slank is, zal eerder basketbal dan rugby spelen. • Mensen met een doctorstitel zullen eerder een abonnement op The New York Times hebben dan mensen zonder vervolgopleiding. • Jonge mannen zullen eerder te hard rijden dan oude vrouwtjes.
In al deze gevallen hebben de flexplek huren amsterdam zuidas stereotypen die onze inschatting van representativiteit bepalen een kern van waarheid; de voorspellingen op basis van deze heuristiek kunnen dan ook accuraat zijn. In andere gevallen kunnen de stereotypen inaccuraat zijn en zal de representativiteitsheuristiek ons misleiden, vooral als we hierdoor de a-priori-informatie negeren. Zelfs als de heuristiek enige validiteit heeft, is het een statistische doodzonde om er volledig op te vertrouwen. Een specifieke zonde is de overdreven wil om onwaarschijnlijke gebeurtenissen flexplek huren amsterdam wtc (gebeurtenissen met een lage a-priorikans) te voorspellen. Een voorbeeld. U ziet iemand in de metro The New York Times lezen. Welke uitspraak over de vreemdeling zou u eerder geloven?

Een ingrijpende gebeurtenis

Een ingrijpende gebeurtenis kan de beschikbaarheid van een categorie tijdelijk vergroten. Een neergestort vliegtuig zal veel media-aandacht krijgen en uw gevoelens over vliegen tijdelijk veranderen. Na in de berm een brandende auto te hebben gezien, zult u enige tijd aan ongelukken blijven denken en zal de wereld, in ieder geval een tijdje, een stuk gevaarlijker lijken. • Persoonlijke ervaringen en levendige voorbeelden zijn opvallender dan woorden, statistieken of incidenten die op flexplek huren amsterdam anderen betrekking hebben. Een juridische fout die uzelf overkomt, zal uw beeld van het rechtssysteem meer beïnvloeden dan gerechtelijke dwalingen waarover u in de krant leest.
Het is mogelijk om al deze oorzaken van bias te weerstaan, maar dit kost wel energie. U moet de moeite nemen om uw indrukken en intuïtie in twijfel te trekken door vragen te stellen als ‘Ben ik van mening dat diefstal door jongeren een probleem is geworden omdat onze buurt recentelijk met dergelijke diefstallen te maken heeft gekregen?’ of ‘Denk ik geen griepprik nodig te hebben flexplek huren haarlem omdat geen van mijn kennissen vorig jaar griep heeft gekregen?’ Weerstand bieden tegen bias is vermoeiend, maar als deze extra inspanning een dure inschattingsfout kan voorkomen, is het al die moeite zeker waard. Uit een van de bekendste onderzoeken naar beschikbaarheid blijkt dat bewustzijn van onze eigen biases het huwelijksgeluk, en mogelijk ook andere ‘gezamenlijke projecten’, verbetert. In dat onderzoek werd aan gehuwden de volgende vraag gesteld: ‘Hoeveel draag je zelf bij aan het schoonhouden van het huis, uitgedrukt in een percentage?’ Vergelijkbare vragen werden gesteld over het buitenzetten van de vuilniszakken, het initiatief flexplek huren amsterdam zuidas voor sociale activiteiten nemen enzovoort. Zouden de schattingen van de proefpersonen bij elkaar opgeteld 100 procent bedragen of meer of minder zijn dan 100?2 Zoals verwacht werd de 100 procent overschreden. De verklaring hiervoor is een eenvoudige beschikbaarheidsbias: beide partners herinneren zich hun eigen bijdrage veel beter dan die van de ander en dit verschil in beschikbaarheid leidt tot een verschil in de ingeschatte frequentie. Deze bias is niet noodzakelijk in het eigen voordeel: de gehuwden overschatten ook hun eigen schuld aan ruzies, hoewel in mindere mate dan bij de ‘voordelige’ uitkomsten. Dezelfde bias draagt bij aan het flexplek huren amsterdam wtc (waarschijnlijk bekendere) verschijnsel dat leden van een team hun eigen bijdrage aan het teamsucces overdrijven en vinden dat hun inzet onvoldoende op waarde wordt geschat

Weggelaten informatie

De weggelaten informatie (de enquête zelf, het feit dat de enquête telefonisch was en dat de steekproef 300 bedroeg) is op zich niet interessant – dit is slechts achtergrond. Uw samenvatting zou dezelfde zijn geweest als de steekproef groter was. Uiteraard zou een volstrekt flexplek huren amsterdam ongebruikelijke steekproefomvang opvallen (‘een enquête onder 6 [of 6 miljoen] senioren”.’) Tenzij u statisticus bent, zult u op een steekproef onder 150 mensen niet anders reageren dan op 3000. Dit is wat we bedoelen met de uitspraak dat ‘mensen niet voldoende gevoelig zijn voor steekproefomvang.’ De boodschap over de enquête bevat twee soorten informatie: het verhaal en de bron van het verhaal. Uiteraard richtte u zich op het flexplek huren haarlem verhaal zelf en niet op de betrouwbaarheid van de resultaten. Maar als de betrouwbaarheid overduidelijk slecht is, zal dit de geloofwaardigheid van het verhaal schaden. Als u verteld wordt dat ‘een aan een politieke partij gelieerd onderzoeksbureau een slordig samengestelde en vooringenomen enquête heeft gehouden, waarna het heeft ontdekt dat ouderen de president steunen’, zult u de uitkomsten van de enquête flexplek huren amsterdam zuidas waarschijnlijk verwerpen en zullen ze geen deel gaan uitmaken van uw overtuigingen. De partijdige enquête zal waarschijnlijk een boodschap worden over de onbetrouwbaarheid van de politiek. In dergelijke gevallen kunt ervoor kiezen een boodschap te verwerpen. Maar kunt u voldoende onderscheid maken tussen ‘Ik heb in de krant gelezen dat…’ en ‘Bij de koffieautomaat heb ik gehoord dat”.’? Kan uw Systeem r verschillende flexplek huren amsterdam wtc maten van geloofwaardigheid onderscheiden? Het WYSIATI-principe impliceert dat Systeem r dit niet kan.

Sets en prototypen

Sets en prototypen Een ander voorbeeld. Denk eens flexplek huren amsterdam na over het volgende: wat is de gemiddelde lengte van de lijnen in figuur 8?
De vraag is niet moeilijk en Systeem r kan hem dan ook direct beantwoorden. Onderzoek heeft aangetoond dat een fractie van een seconde al genoeg is om de gemiddelde lengte van de lijnen met een redelijke mate van precisie in te schatten. Bovendien zal deze inschatting niet slechter worden als de proefpersoon cognitief bezig is met een geheugentaak. Men zal de lengte niet precies in centimeters kunnen beschrijven, maar men kan probleemloos aangeven of de lengte van een lijn langer of korter is dan gemiddeld. Systeem 2 is niet nodig om in een dergelijke schikking een inschatting van de flexplek huren haarlem normlengte te maken. Systeem r doet dit automa
8. Hoe oordelen zich vormen ror
tisch en moeiteloos, net zoals het de kleur van de lijnen registreert en detecteert dat geen twee lijnen parallel lopen. Ook krijgen we een indruk van de hoeveelheid lijnen – een precieze indruk als er vier of minder zijn, een ruwe inschatting als er méér zijn. Nu een andere vraag: wat is de totale lengte van de lijnen in figuur 8? Dit is iets anders, aangezien Systeem r ons hier weinig over kan vertellen. De enige manier om deze vraag te beantwoorden is door Systeem 2 te activeren, dat met moeite het gemiddelde zal vaststellen, het aantal lijnen zal tellen of inschatten en de gemiddelde lengte met het flexplek huren amsterdam zuidas (geschatte) aantal zal vermenigvuldigen. Het onvermogen van Systeem r om in een oogopslag de totale lengte van de lijnen in te schatten zal niet verrassend zijn: u wist al dat u deze taak niet zou kunnen uitvoeren. Dit is immers een belangrijke beperking van Systeem r. Omdat Systeem r zich een voorstelling maakt van categorieën aan de hand van een prototype of een aantal archetypen, gaat het goed om met gemiddelden, maar flexplek huren amsterdam wtc minder met sommen. De omvang van de categorie, het aantal instanties binnen de categorie, wordt over het algemeen genegeerd bij het uitvoeren van wat ik somachtige variabelen noem.

De associaties

De aristocratische Belgische psycholoog Albert Michotte publiceerde in 1945 een boek waarin hij de gevestigde denkbeelden over causaliteit verwierp, in elk geval tot Hume’s onderzoek naar de associaties tussen ideeën. De algemeen aanvaarde waarheid was dat we fysieke causaliteit afleiden van herhaaldelijke observatie van bepaalde correlaties tussen flexplek huren amsterdam gebeurtenissen. We hebben talloze ervaringen waarin we zien dat een bepaald, bewegend object een ander object aanraakt, dat vervolgens ook begint te bewegen (vaak, maar niet altijd, in dezelfde richting). Dit gebeurt onder andere met biljartballen en wanneer we een vaas omstoten. Michotte dacht hier echter anders over: hij stelde dat we causaliteit slechts waarnemen, net zoals we met kleuren doen. Om dit te bewijzen maakte hij filmpjes waarin een getekend zwart vierkant in beweging te zien is. Het vierkant botst tegen een ander vierkant, dat vervolgens ook begint te bewegen. De kijker weet dat er geen echt fysiek contact is, maar ontwikkelt toch een krachtige flexplek huren haarlem ‘illusie van causaliteit’. Als het tweede vierkant direct begint te bewegen, wordt dit beschreven als ‘lancering’ door het eerste vierkant. Uit experimenten is gebleken dat baby’s van zes maanden deze opeenvolging van gebeurtenissen als oorzaak-gevolgscenario opvatten en verbazing tonen als de volgorde wordt omgedraaid. 4 Vanaf onze geboorte zijn we kennelijk al in staat om causaliteit ‘aan te voelen’, los van welke beredenering dan ook. Dit proces behoort dus tot Systeem I. In 1944, in ongeveer dezelfde tijd als de publicatie van Michotte, gebruikten de psychologen Fritz Heider en Mary-Ann Simmel een methode die leek op die van Michotte om de perceptie van intentionele causaliteit te demonstreren. Ze maakten een filmpje, één minuut veertig seconden lang, waarin flexplek huren amsterdam zuidas een grote driehoek, een kleine driehoek en een cirkel te zien waren, bewegend om een vorm die deed denken aan een huis met een geopende deur. Als mensen het filmpje bekijken, zien ze een agressieve grote driehoek die de kleinere driehoek intimideert, een doodsbange cirkel en de cirkel en kleine driehoek die gezamenlijk de grote driehoek proberen te verslaan. Verder gebeurt er veel rond de deur en is er een explosieve finale.s De perceptie van intentie en gevoel is onweerstaanbaar; alleen autistische mensen ontgaat dit. Uw brein (en het mijne) is erop gebrand actoren waar te nemen, persoonlijkheidskenmerken aan deze actoren toe te wijzen en hun flexplek huren amsterdam wtc handelen als uitdrukking van individuele drang op te vatten. Ook dit toont aan dat we geboren worden om intentionele attributies te maken. Baby’s van één jaar oud kunnen daders en slachtoffers identificeren en verwachten dat een achtervolgend object de snelste route neemt om datgene wat achtervolgd wordt in te halen.6

Over priming

In de eerste week van het experiment (te zien onder in de figuur) werden de koffiedrinkers aangestaard door twee wijd opengesperde ogen en betaalde men gemiddeld zeventig pence per liter melk. In de tweede week hing er een poster met bloemen flexplek huren amsterdam en daalde de vrijwillige bijdrage tot vijftien pence. De trend zette zich door. Gemiddeld droegen de kantinemedewerkers in ‘oogweken’ bijna drie keer zoveel bij als in ‘bloemweken’. De zuiver symbolische suggestie van observatie leidt mensen kennelijk tot netter gedrag. Dit effect vindt plaats zonder dat we er weet van hebben. Denkt u nu flexplek huren haarlem nog steeds niet dat u hetzelfde zou doen? Enkele jaren geleden schreef de psycholoog Timothy Wilson een boek met de prikkelende titel Strangers to Ourselves. U weet nu wie die vreemdeling is, die een grotere greep op u heeft dan u zou denken, hoewel u zich er zelden bewust van bent. 16 Systeem r genereert de indrukken die vaak in overtuigingen veranderen en is de bron van ingevingen die vaak in keuzen en handelingen transformeren. Het levert een stilzwijgende interpretatie van wat er met en rondom u gebeurt, koppelt het heden aan het recente verleden en verwachtingen over de nabije toekomst. Het bevat een model van de wereld waarin flexplek huren amsterdam zuidas gebeurtenissen als normaal of verrassend worden geclassificeerd. Het is de bron van uw snelle en vaak kloppende intuïtieve oordelen. En het doet dit alles zonder dat u zich er bewust van bent. Systeem r is verder, zoals we in de volgende hoofdstukken zullen zien, de oorsprong van de vele systematische fouten in uw intuïtie.
Over priming
‘De aanblik van al die flexplek huren amsterdam wtc mensen in uniform ontlokt bij mij weinig creativiteit.’
‘De wereld is een stuk minder logisch dan je zou denken. Samenhang is slechts het resultaat van de manier waarop onze gedachten werken.’
‘Ze waren mentaal voorbereid op het vinden van fouten, en dat was precies wat ze deden.’

De luie controleur

De lijst van situaties en taken die de zelfbeheersing uitputten, is lang en divers. Alle situaties omvatten een conflict en de noodzaak om een natuurlijke neiging te onderdrukken. Enkele voorbeelden zijn: • expres niet aan ijsberen denken; • de emotionele reactie op een flexplek huren amsterdam emotionele film onderdrukken; • een reeks keuzen in conflictsituaties maken; • indruk op anderen proberen te maken; • vriendelijk reageren op een misstap van de partner; • sociale omgang met iemand van een ander ras (voor racistisch ingestelde mensen).
Ook de lijst met tekenen van egodepletie is afwisselend: • afstappen van een dieet; • te veel geld uitgeven aan impulsaankopen; • agressief reageren op provocaties; • het vastgrijpen van een dynamometer vroegtijdig opgeven; • slecht presteren tijdens cognitieve taken en logische besluitvorming.
De aanwijzingen zijn flexplek huren haarlem overtuigend. Activiteiten die Systeem 2 activeren, vereisen zelfbeheersing en het tonen van zelfbeheersing is uitputtend en onplezierig.s In tegenstelling tot cognitieve belasting omvat egodepletie ten minste deels een verlies van motivatie. Nadat u in één taak zelfbeheersing hebt getoond, hebt u weinig zin meer om uzelf in een andere taak nogmaals te beheersen (hoewel u dit wel kunt, indien dit echt nodig is: in verschillende experimenten konden mensen het effect van egodepletie weerstaan indien ze hiertoe een sterke prikkel kregen).6 Daarentegen is het leveren van extra inspanning geen optie wanneer u tijdens het uitvoeren van een bepaalde taak zes cijfers flexplek huren amsterdam zuidas moet onthouden. Egodepletie is niet hetzelfde als cognitieve belasting. De meest verrassende ontdekking van Baumeister en zijn onderzoekers toont aan dat het concept van mentale energie méér is dan een metafoor.? Het zenuwstelsel verbruikt glucose, meer nog dan de meeste andere cellen in het menselijk lichaam, en met name weloverwogen cognitieve activiteiten blijken veel glucose te verbruiken. Als u een zeer lastige cognitieve taak flexplek huren amsterdam wtc uitvoert of veel zelfbeheersing moet vertonen, daalt de glucosespiegel van het bloed aanzienlijk. Dit effect is vergelijkbaar met een atleet die
3. De luie controleur 5 I
tijdens fysieke inspanning de glucosevoorraden in zijn spieren verbruikt. De implicatie van dit alles is dat het effect van egodepletie ongedaan kan worden gemaakt door glucose in te nemen. Baumeister heeft deze hypothese in verscheidene experimenten bevestigd.

Indrukken en ingevingen

Een korte samenvatting van het verhaal

De interactie tussen de twee systemen zal in dit boek een terugkerend thema zijn en het is misschien verhelderend om een korte samenvatting te geven van het verhaal dat ik wil vertellen. Systeem i en Systeem 2 zijn beide actief, mits we niet aan het flexplek huren amsterdam slapen zijn. Systeem 1 wordt automatisch uitgevoerd. Systeem 2 bevindt zich normaal gesproken in sluimerstand, waarin slechts een klein deel van de capaciteit wordt gebruikt. Systeem 1 genereert voortdurend suggesties voor Systeem 2: indrukken, ingevingen, intenties en gevoelens. Indien ze door Systeem 2 worden opgepikt, veran­deren indrukken en ingevingen in overtuigingen. Impulsen veranderen in vrijwillig ondernomen handelingen. Als alles soepeltjes verloopt, wat meestal het geval is, pikt Systeem 2 de suggesties van Systeem 1 op flexplek huren haarlem met weinig of geen aanpassingen. U gelooft in de indrukken die u krijgt en handelt op basis van uw gevoelens. En dat is prima – meestal.

Zodra Systeem 1 in de problemen raakt, wordt Systeem 2 ingeschakeld om ondersteuning te bieden. Systeem 2 wordt gemobiliseerd wanneer Systeem 1 een bepaalde vraag niet kan beantwoorden, wat waarschijnlijk het geval was toen u de rekensom 17 x 24 moest oplossen. Wanneer u wordt verrast, bent u zich waarschijnlijk sterk bewust van uw oplettend­heid. Systeem 2 wordt geactiveerd wanneer er iets plaatsvindt wat inbreuk doet op het wereldbeeld van Systeem 1. Volgens dat wereldbeeld kunnen lampen niet lopen, kunnen flexplek huren amsterdam zuidas katten niet blaffen en zullen gorilla’s geen basketbalvelden oversteken. Het gorillaexperiment toont aan dat enige aandacht nodig is om de verrassende stimulus op te merken. De verrassing activeert en focust vervolgens uw aandacht: u gaat kijken en graaft uw geheugen af naar een verhaal of voorval dat het verrassende voorval kan verklaren. Systeem 2 is ook verantwoordelijk voor de controle over uw eigen gedrag – de controle die ervoor zorgt dat u beleefd blijft wanneer u boos bent en alert wanneer u ’s nachts autorijdt. Systeem 2 wordt ook geactiveerd wanneer u of iemand anders op het punt staat een fout te maken. Denk eens aan die momenten waarop u bijna flexplek huren amsterdam wtc een krachtterm uitte en de moeite die u moest doen om uzelf te beheersen. Samengevat: het meeste van wat u (uw Systeem 2) denkt en doet, vindt zijn oorsprong in Systeem 1, maar Systeem 2 neemt de zaken over wanneer een en ander ingewikkeld wordt en heeft meestal het laatste woord.

 

Elektronische presentatie

Het e-commerceproces omvat: • elektronische presentatie van goederen en diensten; • onlineorderinname en facturering; • geautomatiseerde orderstatusinformatie; • onlinebetaling en transactieafhandeling.
Manieren waarop een flexplek huren amsterdam onderneming een e-commercestrategie kan implementeren zijn: Ontwikkel een dynamische, databasegestuurde onlinecatalogus. Maak online bestellen mogelijk door front-endpresentatie via het web op een veilige manier te integreren met de bestaande ERP-applicaties waarin transacties worden vastgelegd. Zet de statische gegevens om naar een interactieve op het web gebaseerde presentatieserver. Accepteer elektronische betalingsmethoden (creditcards, electronic fund transfer enzovoort) voor complete transacties en voor de betaling van facturen.
Door gebruik te maken van op e-business gebaseerde e-commerceoplossingen kan een onderneming: de marges vergroten vanwege de lagere kosten flexplek huren haarlem van een onlineverkoopkanaal; de kosten terugdringen die verbanden zijn aan op papiergebruik gebaseerde processen: postverwerking, printergebruik, archivering en afhandeling; renteverliezen reduceren door het gebruik van elektronisch bankieren/ just-in-timebetalingen; klanten sneller en efficienter service verlenen.
Uit het voorgaande blijkt dat er veel logistieke aspecten (zowel fysiek als administratief) verbanden zijn aan het elektronisch zakendoen. De vraag doet zieh voor in hoeverre e-marketing nu verschilt van ‘traditionele’ marketing. Doets (2001) geeft een antwoord op deze vraag door de bekende vier P’s (plaats, product, prijs en promotie) uit de marketingmix na Marketingmix te lopen. Opvallend is dat traditionele marketingwaarden ook bij toepassing van een totaal andere manier van werken flexplek huren amsterdam zuidas in stand blijven. Wel krijgen ze een andere invulling en kamen er extra factoren bij. Uitgaande van de vier P’s levert e-marketing toegevoegde waarde. In de eerste plaats is dit mogelijk door het verbeteren van de efficiency van traditionele marketingfuncties. En in de tweede plaats zorgt e-marketing voor nieuwe businessmodellen die vooral extra toegevoegde waarde voor de klant met zieh meebrengen. De vier P’s zien er voor e-marketing als volgt uit: 1 Plaats. De factor plaats heeft te maken met de locatie waarop de aanbieding wordt gedaan. Een interessante ontwikkeling op dit terrein is wireless ( draadloze) marketing. Doordat bekend is waar iemand zieh bevindt, is het mogelijk de aanbieding hierop aan te passen. Loopt iemand langs een bedrijf, dan is het mogelijk een flexplek huren amsterdam wtc aanbieding te doen voor een bepaald product. Met WAP-toestellen (wireless application provider) al of niet aangesloten op personal digital assistants (PDA’s) kan uitgebreide informatie worden gestuurd, maar zelfs op een mobieltje is met behulp van een sms’je al het nodige te bereiken. Zo zou een bekende fastfoodketen iemand die langs een filiaal van hen rijdt, via een sms’je een aanbieding kunnen doen.

De aanbod- als de vraagzijde van de markt

De gemiddelde time-to-market is de laatste tien jaar aanzienlijk verkort. De reductie van de time-to-market is terug te voeren op factoren aan zowel de aanbod- als de vraagzijde van de markt. Voor veel producten wordt de aanbodzijde gekenmerkt door snelle technologische ontwikkelingen en toenemende concurrentie. Bedrijven wedijveren in research flexplek huren amsterdam and development (R&D) en productontwikkeling om met nieuwe producten een groter marktaandeel te verwerven. Nieuwe producten volgen elkaar in snel tempo op. De vraagzijde van de markt wordt gekenmerkt door snel veranderende eisen en wensen van de consument. De productlevenscyclus wordt steeds korter, dus de periode waarin een product kan worden verkocht wordt ook steeds korter. De resultante van deze twee factoren is dat producenten zo snel mogelijk nieuwe producten uit de ontwikkelingsfase op de markt moeten zien te krijgen, omdat de periode flexplek huren haarlem waarin de producenten de ontwikkelingskosten kunnen terugverdienen zeer kort is. Wat vraagt de markt eigenlijk? De klant is mondiger geworden en zoekt een Form, fit and product voor een eigen toepassing. Men vraagt in feite een ‘form, fit and function function; die past binnen de probleemstelling die flexplek huren amsterdam zuidas de klant heeft (fitness for Fitness for use use = kwaliteit). Dit levert een prestatie waarvoor men een bepaalde prijs overheeft (value for money). De werkelijke productiekosten van het te leveren product moeten daarbeneden blijven. De ontwerper heeft tot taak de gevraagde functie voor die kosten te ontwerpen. Dit wordt ook wel Mass mass customization of massamaatwerk genoemd. Voorbeelden hiervan customization zijn de flexplek huren amsterdam wtc computers van Dell die op maat gemaakt worden met massa-Massavervaardigingstechnieken en binnen enkele <lagen aan de klant kunnen maatwerk worden uitgeleverd.